Arbeidsprocesrecht
Module 1 — Individueel arbeidsrecht
UWV-route, kantonrechter, kort geding en termijnen in het arbeidsrecht
Concepts
Overzicht van de arbeidsrechtelijke procedures
Karin heeft een geschil met een ex-medewerker. Ze wil weten welke rechter bevoegd is, welke procedure gevolgd moet worden en welke termijnen gelden. Het arbeidsrecht heeft een eigen procesrechtelijke systematiek.
UWV-ontslagprocedure | Administratieve route
Aanvraag ontslagvergunning bij UWV Werkbedrijf (niet bij de rechter!)
Alleen voor a-grond (bedrijfseconomisch) en b-grond (langdurige ziekte)
Schriftelijke procedure; geen mondelinge behandeling bij UWV
Werkgever kan pas opzeggen na verlening vergunning
Werknemer kan achteraf naar kantonrechter (binnen 2 maanden)
---
Kantonrechterprocedure | Verzoekschrift
Voor ontbinding van de arbeidsovereenkomst (c t/m i-grond)
En voor loonvorderingen tot € 25.000
Inleidend verzoekschrift (niet: dagvaarding!)
Mondelinge behandeling verplicht
Uitspraak = beschikking (niet: vonnis)
---
Kort geding | Spoedeisende procedures
Voor spoedeisende zaken: loonstop, schorsing, non-activiteit
Uitkomst = voorlopige voorziening (geen definitief oordeel)
Procesvorm: dagvaarding (ook in arbeidsrecht)
Behandeling doorgaans binnen 1-3 weken
---
Hoger beroep | Gerechtshof
Binnen 3 maanden na beschikking/vonnis van kantonrechter
Gerechtshof beoordeelt feitelijk én juridisch opnieuw
Uitkomst = arrest
---
Cassatie | Hoge Raad
Alleen rechtsvragen (geen feitenonderzoek)
Binnen 3 maanden na uitspraak gerechtshof
Hoge Raad kan zaak vernietigen en terugverwijzen> EXAMTIP: Bij arbeidsgeschillen is er een cruciaal onderscheid tussen de procesvorm: ontbinding van de arbeidsovereenkomst gaat via een verzoekschrift (beschikking als uitkomst); een loonvordering gaat via een dagvaarding (vonnis als uitkomst). Dit onderscheid wordt getoetst op het examen.
Bevoegde rechter in arbeidsgeschillen
BEVOEGDHEIDSVERDELING ARBEIDSGESCHILLEN
Kantonrechter (onbeperkt bevoegd in alle arbeidsgeschillen):
- Alle ontslagzaken (ongeacht hoogte loonvordering)
- Loonvorderingen tot én boven € 25.000 (arbeidszaken = altijd kanton!)
- Ontbindingsverzoeken
- Aanvechting opzegging
- Geschillen over arbeidsvoorwaarden
Let op: In gewone civiele zaken is de kantonrechter bevoegd tot € 25.000.
In arbeidsgeschillen heeft de kantonrechter ALTIJD bevoegdheid,
ook boven € 25.000. Dit is een uitzondering op de hoofdregel.
Gerechtshof: hoger beroep van kantonrechterbeslissingen
Hoge Raad: cassatie (rechtsvragen)
Centrale Raad van Beroep (CRvB): hoger beroep sociale zekerheidsrecht
(bijv. WW-beslissingen UWV, WIA-beslissingen, ZW-beslissingen)De UWV-ontslagprocedure gedetailleerd
VGS vraagt een ontslagvergunning aan voor twee medewerkers wegens bedrijfseconomische reorganisatie:
UWV-PROCEDURE STAP VOOR STAP (art. 7:671a BW)
Stap 1: Aanvraag werkgever
Via uwv.nl (digitaal formulier)
Bijlagen: bedrijfseconomische onderbouwing, LIFO-berekening,
bewijs herplaatsingsinspanning, advies OR (indien aanwezig)
Datum indiening = startpunt van de procedure
Stap 2: Ontvangstbevestiging UWV
UWV bevestigt ontvangst en stuurt verweerbrief naar werknemer
Stap 3: Verweer werknemer
Werknemer heeft 14 dagen (2 weken) om schriftelijk verweer in te dienen
UWV stuurt verweer door naar werkgever (en vice versa)
Stap 4: Nader commentaar (indien nodig)
Werkgever mag reageren op verweer werknemer (7 dagen)
Werknemer mag eventueel nog reageren
Stap 5: Beslissing UWV
Doorgaans 4-6 weken na ontvangst volledig dossier
UWV verleent de vergunning of weigert deze (met motivering)
Stap 6: Opzegging door werkgever (na verlening vergunning)
Werkgever moet opzeggen binnen 4 weken na verlening vergunning!
Met inachtneming van de wettelijke opzegtermijn
Stap 7: Natraject (werknemer kan naar rechter)
Werknemer kan binnen 2 maanden na opzegging:
- Herstel van de AO vorderen bij kantonrechter
- Billijke vergoeding vorderen als opzegging ernstig verwijtbaar is
Doorlooptijd totaal: gemiddeld 6-10 weken voor de vergunningKantonrechterprocedure gedetailleerd
VGS wil Thomas laten ontbinden wegens disfunctioneren (d-grond):
KANTONRECHTERPROCEDURE STAP VOOR STAP (art. 7:671b BW)
Stap 1: Verzoekschrift werkgever
VGS dient een verzoekschrift in bij de kantonrechter
Bijlagen: dossier (verbetertrajecten, gesprekverslagen, beoordelingen)
Verzoekschrift = schriftelijk stuk (geen dagvaarding!)
Stap 2: Oproep werknemer
Griffier stuurt oproep aan Thomas
Thomas krijgt de gelegenheid een verweerschrift in te dienen
Termijn: doorgaans 2-4 weken (rechter stelt dit)
Stap 3: Verweerschrift werknemer
Thomas reageert schriftelijk
Thomas kan ook een tegenverzoek indienen (bijv. billijke vergoeding)
Stap 4: Mondelinge behandeling (zitting)
Beide partijen worden gehoord
Rechter kan vragen stellen, getuigen horen
Gemiddeld 4-8 weken na indiening verzoekschrift
Stap 5: Beschikking
Rechter spreekt een beschikking uit (geen vonnis!)
Twee uitkomsten:
A. Ontbinding toegewezen: einddatum, TV, evt. billijke vergoeding
B. Ontbinding afgewezen: dienstverband blijft bestaan
Stap 6: Hoger beroep (indien gewenst)
Binnen 3 maanden naar het gerechtshof
Gerechtshof beoordeelt volledig opnieuw
Stap 7: Cassatie (Hoge Raad)
Binnen 3 maanden na uitspraak gerechtshof
Alleen rechtsvragen worden behandeldAanvechtingstermijnen in het arbeidsrecht
AANVECHTINGSTERMIJNEN — SAMENVATTING
Situatie | Termijn | Bevoegde rechter
---------------------------------------------|---------|------------------
Aanvechten opzegging na UWV-vergunning | 2 maanden| Kantonrechter
Aanvechten ontslag op staande voet | 2 maanden| Kantonrechter
Aanvechten ontbinding kantonrechter | 3 maanden| Gerechtshof
Aanvechten beschikking gerechtshof (cassatie)| 3 maanden| Hoge Raad
Aanvechten WW-beslissing UWV (bezwaar) | 6 weken | UWV zelf (bezwaar)
Aanvechten WIA-beslissing UWV (bezwaar) | 6 weken | UWV zelf (bezwaar)
Loonvordering (verjaring) | 5 jaar | Kantonrechter
KRITIEK PUNT: Aanvechtingstermijnen zijn fataal — na het verstrijken kan
de rechter de zaak niet meer inhoudelijk behandelen (rechtsverval).> EXAMTIP: De termijn voor het aanvechten van een opzegging (na UWV-route) is 2 maanden. De termijn voor hoger beroep van een kantonrechterbeschikking is 3 maanden. Beide termijnen zijn fataal: overschrijding = rechtsverval. Dit is een veelgesteld examenpunt.
Proceskosten in arbeidsrecht
PROCESKOSTEN ARBEIDSRECHT
Hoofdregel civiel procesrecht: verliezende partij betaalt proceskosten.
Uitzondering arbeidsrecht:
In arbeidsgeschillen compenseert de rechter de proceskosten doorgaans,
d.w.z.: elke partij betaalt zijn eigen kosten.
Dit is beleid van kantonrechters om de drempel voor werknemers laag te houden.
Uitzondering op de uitzondering:
Bij een duidelijk ongegronde procedure kan de rechter wel proceskostenveroordeling
uitspreken (bijv. bij misbruik van recht door werkgever).
Griffiekosten:
Werkgever betaalt griffiegeld bij indiening verzoekschrift (hoogte afhankelijk van zaak)
Werknemer betaalt (lager) griffiegeld bij verweerschriftKort geding in het arbeidsrecht
VGS heeft Sven geschorst maar betaalt wel zijn loon door. Sven wil de schorsing aanvechten:
KORT GEDING ARBEIDSRECHT
Wanneer inzetten?
- Loonstop door werkgever (werknemer wil snel loon ontvangen)
- Schorsing/non-activiteit zonder reden (werknemer wil toegang tot werk)
- Handhaving concurrentiebeding (werkgever wil dit snel afdwingen)
- Herplaatsing na ziekte die te lang op zich laat wachten
Procedure:
1. Dagvaarding (niet verzoekschrift!) indienen
2. Behandeling doorgaans binnen 1-3 weken
3. Rechter spreekt een 'voorlopige voorziening' uit
4. Voorlopige voorziening: tijdelijke maatregel totdat bodemprocedure loopt
Kracht van de uitspraak:
Voorlopige voorziening is niet definitief maar heeft onmiddellijke werking
Werkgever moet onmiddellijk voldoen aan de voorziening (bijv. loon betalen)
Een later oordeel in de bodemprocedure kan de situatie anders definiëren
Voorbeeld VGS:
Sven wordt geschorst. VGS stopt het loon. Sven dagvaardt in kort geding.
Rechter: "VGS moet loon doorbetalen tijdens schorsing."
Dit geldt direct — VGS moet morgen al betalen.Missie
STORY: Karin heeft drie arbeidsconflicten tegelijk: een loonstop, een aangevochten ontslag en een ontbindingsverzoek. Ze moet voor elk conflict de juiste procedure, de bevoegde rechter en de termijnen bepalen. Ze maakt een procedureoverzicht in Excel.
Stap 1 — Stel de conflicten in kaart
ARBEIDSCONFLICTEN VGS — OVERZICHT
Conflict 1: Ahmed — loonstop
VGS heeft de loonbetaling gestopt omdat Ahmed geweigerd heeft de
bedrijfslaptop terug te geven. Ahmed wil zo snel mogelijk zijn loon.
Conflict 2: Thomas — opzegging aanvechten
VGS heeft Thomas opgezegd na UWV-vergunning (a-grond). Thomas
beweert dat hij is geselecteerd op leeftijd (discriminatie).
Opzegging was op 1 maart 2026.
Conflict 3: Fatima — ontbindingsverzoek
VGS wil Fatima laten ontbinden wegens disfunctioneren (d-grond).
VGS is klaar met het verbetertraject en wil nu naar de rechter.Stap 2 — Bepaal de procedure per conflict
PROCEDURE-ANALYSE
Conflict 1 — Ahmed (loonstop):
Procedure: Kort geding (spoedeisend — Ahmed heeft snel geld nodig)
Procesvorm: Dagvaarding
Bevoegde rechter: Kantonrechter
Uitkomst: Voorlopige voorziening (VGS betaalt loon — of niet)
Tijdlijn: Zitting binnen 1-3 weken; beschikking vaak zelfde dag
Later: Bodemprocedure mogelijk als VGS de laptop-kwestie definitief wil regelen
Conflict 2 — Thomas (opzegging aanvechten):
Procedure: Verzoekschrift kantonrechter (herstel of billijke vergoeding)
Bevoegde rechter: Kantonrechter
Termijn: Thomas moet uiterlijk 1 mei 2026 indienen (2 maanden na 1 maart)
Uitkomst: Beschikking (herstel of billijke vergoeding of afwijzing)
Let op: als Thomas discriminatie beweert, kan hij ook naar CvdRM
Conflict 3 — Fatima (ontbindingsverzoek):
Procedure: Verzoekschrift werkgever bij kantonrechter
Bevoegde rechter: Kantonrechter
Karin dient het verzoekschrift in (met verbeterdossier als bijlage)
Fatima krijgt 2-4 weken voor verweerschrift
Mondelinge behandeling: 4-8 weken na indieningStap 3 — Maak de Excel-proceduretijdlijn
EXCEL PROCEDURETIJDLIJN VGS
Tabblad per conflict:
Kolom A: Procedurestap
Kolom B: Wie is aan zet?
Kolom C: Termijn (weken/maanden)
Kolom D: Uiterste datum (automatisch berekend)
Kolom E: Klaar? (JA/NEE/lopend)
Conflict 2 — Thomas tijdlijn (startdatum 1 maart 2026):
Stap 1: Opzegging door VGS | VGS | Gedaan | 01-03-2026
Stap 2: Uiterste aanvechtingstermijn | Thomas | 2 maanden | 01-05-2026
Stap 3: Verweerschrift VGS | VGS | 2-4 weken | na ontvangst
Stap 4: Mondelinge behandeling | Beiden | 4-8 weken | ±01-07-2026
Stap 5: Beschikking | Rechter | 2-4 weken | ±01-08-2026
Formule voor uiterste datum stap 2:
=DATUM(JAAR(B1);MAAND(B1)+2;DAG(B1))
(B1 = opzeggingsdatum)Stap 4 — Bereken de kosten per procedure
KOSTENRAMING PROCEDURES VGS 2026
Conflict 1 (kort geding):
Griffiekosten werkgever: ca. € 304
Advocaatkosten (indicatief): € 2.500 – € 5.000
Risico als VGS verliest: loon Ahmed doorbetalenv+ evt. kosten
Verwacht: VGS verliest (laptop-kwestie rechtvaardigt geen loonstop)
Conflict 2 (Thomas aanvechten):
Als Thomas wint: billijke vergoeding risico (rechter bepaalt)
Geschat inkomensverlies Thomas: 6 mnd × € 3.200 = € 19.200
Advocaatkosten VGS: € 3.000 – € 7.000
Proceskosten doorgaans gecompenseerd (elk betaalt eigen)
Conflict 3 (ontbinding Fatima):
Griffiekosten VGS: ca. € 304
Advocaatkosten VGS: € 2.000 – € 4.000
Transitievergoeding Fatima: € 1.600
Totale verwachte kosten: ca. € 4.000 – € 6.000Sla op als `VGS_arbeidsconflicten_procedures_2026.xlsx`.